Библиографическое описание:Методы палеореконструкций климатов и растительности голоцена (на примере Красноярской котловины) : научное издание / Г. Ю. Ямских [и др.]. - Текст : непосредственный // Вестник Карагандинского университета. Серия: Биология. Медицина. География. - 2024. - Т.113, №1. - С. 179-192. - ISSN 2518-7201. - ISSN 2663-5003, DOI 10.31489/2024BMG1/179-192.
Аннотация:В статье приведены геохимические исследования отложений в долине р. Березовка (Красноярская лесостепь), непрерывное накопление которых происходило с конца позднего плейстоцена и весь голоцен (начиная с 20833 ± 519 кал. лет назад). Определены характер и условия формирования отложений левобережной террасы р. Енисей Красноярской лесостепи на основе анализа общей характеристики и особенностей макроморфологического строения. Приведены данные детального геоботанического описания пробной площадки лесостепных ландшафтов территории Красноярской котловины, наименее подверженной антропогенному воздействию, и спорово-пыльцевых спектров (СПС) поверхностных проб для оценки отражения состава растительности в спектрах. Для установления достоверности полученных данных использован коэффициент Дэвиса, который дает возможность рассчитать отношение процентного содержания пыльцы вида в спектре к проценту участия этого вида в составе фитоценоза. Было установлено, что между составом растительного покрова лесостепных ландшафтов и составом спорово-пыльцевых спектров существует прямая корреляция, что дает возможность интерпретировать данные спорово-пыльцевого анализа для реконструкций палеоклиматов и палеоландшафтов голоцена. Представлены результаты малакофаунистического анализа разреза поймы р. Талая, заложенного в северо-западной части Красноярской котловины (56<sup>0</sup>29´с.ш., 93<sup>0</sup>45´в.д., абсолютная высота - 213 м) на пойме правого берега одноименной реки, в 1 км на северо-восток от д. Талая.
We present geochemical studies of sediments in the valley of the Berezovka River (Krasnoyarsk forest - steppe), and the continuous accumulation that occurred at the Late Pleistocene-Holocene (from 20833 ± 519 calendar years ago). The nature and conditions of formation of deposits on the left bank terrace of the river Yenisei of the Krasnoyarsk forest-steppe based on an analysis of the general characteristics and features of the macromorphological structure have been determined. There are detailed geobotanical description data of a sample plot of forest-steppe landscapes in the territory of the Krasnoyarsk depression, which is least susceptible to anthropogenic impact, and spore-pollen spectra (SPS) of surface samples to assess the reflection of the composition of vegetation in the spectra. To establish the reliability of the data obtained, the Davis coefficient was used, which makes it possible to calculate the ratio of the percentage of pollen of a species in the spectrum to the percentage of participation of this species in the composition of the phytocenosis. It was found that there is a direct correlation between the composition of the vegetation cover of forest-steppe landscapes and the composition of spore-pollen spectra, which makes it possible to interpret the data of spore-pollen analysis for the reconstruction of paleoclimates and paleolandscapes of the Holocene. The results of malacofaunal analysis of the Talaya floodplain section are presented, founded in the northwestern part of the Krasnoyarsk basin (56<sup>0</sup>29´N, 93<sup>0</sup>45´´E, absolute height - 213 m) on the floodplain of the right bank of the river, 1 km northeast of the village of Talaya.
Мақалада Березовка өзенінің алқабындағы (Краснояр орманды даласы) шөгінділердің геохимиялық зерттеулері берілген, олардың үздіксіз жиналуы соңғы плейстоценнің және барлық голоценнен (20833 ± 519 кал. жыл бұрын) басталған. Макроморфологиялық құрылымның жалпы сипаттамасы мен ерекшеліктерін талдау негізінде Красноярск орманды даласының Енисей өзені сол жағалау террасасының шөгінділерінің қалыптасуының сипаты мен шарттары анықталды. Антропогендік әсерге ең аз ұшыра- ған Красноярск қазаншұңқыры аумағының орманды-дала ландшафтарының сынақ алаңының және спектрлердегі өсімдік құрамының шағылысуын бағалау үшін жерүсті сынамаларының споралы-тозаң спектрлерінің (СТС) егжей-тегжейлі геоботаникалық сипаттамасының деректері келтірілген. Алынған мәліметтердің дәлдігін анықтау үшін Дэвис коэффициенті қолданылды, ол спектрдегі түр тозаңының пайызының осы түрдің фитоценоз құрамына қатысу пайызына қатынасын есептеуге мүмкіндік береді. Орманды-дала ландшафтарының өсімдік жамылғысының құрамы мен споралы-тозаң спектрлерінің құрамы арасында тікелей корреляция бар екендігі анықталды, бұл голоцен палеоклиматтары мен палеоландштейндерін қалпына келтіру үшін споралы-тозаңдық талдау деректерін түсіндіруге мүмкіндік береді. Красноярск қазаншұңқырының солтүстік-батыс бөлігінде (56029 с.е., 93045 ш.б., абсолютті би- іктігі - 213 м), яғни Талая аңғарынан солтүстік-шығысқа қарай 1 км жерде осы аттас өзеннің оң жағалауының жайылмасында қаланған Талая өзені жайылмасының бөлігінің малакофауналық талдаудың нәтижелері келтірілген.
